Vì Sao Hồ Sơ Vay Bị Từ Chối và Cách Khắc Phục

Những Điểm Chính 

• Thông báo từ chối gần như không bao giờ nêu lý do, nhưng 5 nhóm nguyên nhân thường gặp nhất đều có dấu hiệu nhận biết và hướng xử lý riêng.
• Phản xạ thử ngay nơi khác sau khi nhận kết quả để lại thêm dấu vết tra cứu, biến một nguyên nhân sửa được thành nhiều nguyên nhân chồng lên nhau.
• Trả hết nợ không xóa lịch sử ngay, vì dữ liệu trên CIC còn lưu theo thời hạn quy định và kỳ báo cáo luôn trễ hơn thực tế.

Nộp hồ sơ lúc 10 giờ tối, chờ chưa tới 5 phút thì điện thoại rung lên một dòng thông báo ngắn gọn rằng hồ sơ vay bị từ chối. Không lý do, không mã lỗi, không chỗ nào để hỏi lại, và khoản tiền bạn cần vào sáng mai thì vẫn nằm nguyên ở đó.

Bên cho vay không có nghĩa vụ giải thích vì sao họ nói không, nên người vay cầm một kết quả mà không cầm được nguyên nhân. Một hồ sơ vay bị từ chối vì những lý do cụ thể, và phần lớn rơi vào 5 nhóm, mỗi nhóm dẫn tới một cách xử lý khác hẳn nhau.

Nguyên Nhân Nào Khiến Hồ Sơ Vay Bị Từ Chối

Hệ thống xét duyệt tự động đọc hồ sơ theo lớp. Lớp đầu là những gì bạn vừa gõ vào biểu mẫu, lớp sau là dữ liệu có sẵn về bạn ở nơi khác mà bạn không điền vào và cũng không nhìn thấy. Tại sao hồ sơ vay bị từ chối phụ thuộc gần như hoàn toàn vào chuyện nó dừng ở lớp nào. Với khoản vay trong app BE, bên thẩm định là Cake by VPBank, còn BE là nền tảng phân phối. 5 nguyên nhân dưới đây là nhóm hay gặp nhất, không phải toàn bộ tiêu chí thẩm định.

Thông tin kê khai không khớp giấy tờ tùy thân

Con người đọc một cái tên viết sai chính tả vẫn hiểu đó là ai. Bước định danh thì không. Nó so từng trường bạn gõ với dữ liệu trên CCCD gắn chip, và một ký tự lệch ở số giấy tờ cũng đủ để hồ sơ dừng lại trước khi có ai nhìn vào nó.

Địa chỉ là trường dễ lệch. Người vay điền nơi đang thuê trọ, trong khi giấy tờ vẫn ghi nơi đăng ký thường trú ở quê. Cả hai đều là địa chỉ thật. Chỉ một trong hai khớp với dữ liệu mà hệ thống đang đối chiếu.

Khai không đúng sự thật và khai nhầm cho ra cùng một kết quả trên màn hình, nhưng khác hẳn nhau ở chỗ sau đó, vì lỗi đánh máy thì sửa rồi nộp lại còn thông tin cố ý làm sai lệch thì không có đường quay lại.

Phần lớn lỗi nằm ở bước đối chiếu thông tin.

Lịch sử tín dụng đang có khoản quá hạn

Theo quy định hiện hành về hoạt động thông tin tín dụng, tổ chức tín dụng phải cung cấp cho Trung tâm Thông tin tín dụng Quốc gia Việt Nam, gọi tắt là CIC, dữ liệu về khoản vay và thẻ tín dụng của khách hàng. Một khoản quá hạn ở ngân hàng A vì vậy hiện ra khi bạn nộp hồ sơ ở ứng dụng B, dù hai bên chẳng liên quan gì tới nhau.

Theo quy định hiện hành, tổ chức tín dụng phân dư nợ thành 5 nhóm, từ nhóm 1 là nợ đủ tiêu chuẩn tới nhóm 5 là nợ có khả năng mất vốn, và nhóm 3 trở lên thuộc diện nợ xấu. Hồ sơ vay không được duyệt ở bước tự động khi mang nhóm nợ đó, vì quy tắc loại đã cài sẵn chứ không do ai ngồi cân nhắc từng trường hợp. Máy không thương lượng.

Đây là nguyên nhân người vay ít nghi ngờ nhất. Khoản quá hạn thường nhỏ và đã cũ, chẳng hạn một kỳ sao kê thẻ tín dụng đóng thiếu rồi quên hẳn, nhưng dữ liệu thì không quên.

Hồ sơ chưa có dữ liệu tín dụng nào

Ngược lại với trường hợp trên là một hồ sơ trắng. Người chưa từng vay, chưa từng mở thẻ, chưa từng mua trả góp thì không để lại dữ liệu nào tại CIC, và mô hình chấm điểm không có gì để đọc.

Không có lịch sử khác hẳn lịch sử xấu về bản chất. Một bên chưa chứng minh gì, một bên đã chứng minh điều không tốt, nhưng ở bước xét tự động thì cả hai cho ra cùng một kết quả.

Nộp nhiều hồ sơ liên tiếp làm giảm khả năng duyệt

Mỗi lần một tổ chức tín dụng tra cứu hồ sơ của bạn, lần tra cứu đó để lại dấu vết trong dữ liệu tín dụng. Một lần thì không nói lên điều gì. Nhưng 5 lần dồn trong vài ngày thì vẽ ra chân dung một người đang cần tiền gấp và gõ cửa khắp nơi cùng lúc, và bên xét duyệt nào cũng dè dặt với chân dung đó.

Bị một app từ chối rồi nộp tiếp sang app khác và lại trượt là tình huống rất quen. Lời giải cho câu hỏi tại sao vay app bị từ chối ở lần thứ hai thường nằm ở khoảng cách giữa hai lần nộp, chứ không nằm ở hồ sơ. Người vay nghĩ mình đang tăng xác suất. Thực ra họ đang biến một nguyên nhân sửa trong một buổi thành nguyên nhân cần vài tháng.

Độ tuổi không nằm trong điều kiện sản phẩm

Ba sản phẩm có ba khung tuổi khác nhau, vì mức rủi ro của mỗi sản phẩm một khác.

• Vay Nhanh nhận hồ sơ trong khung 20–50 tuổi.
• Ứng Tiền nhận hồ sơ trong khung 18–50 tuổi.
• Ví Trả Sau nhận hồ sơ trong khung 18–50 tuổi.

Hồ sơ của người 18 hay 19 tuổi có thể sạch hoàn toàn và vẫn trượt Vay Nhanh, đơn giản vì chưa chạm mốc tuổi của riêng sản phẩm đó. Cùng một người, cùng một bộ giấy tờ, nộp sang Ứng Tiền hay Ví Trả Sau thì tuổi không còn là vấn đề.

Đây là điều kiện cứng. Nó không nằm chung bàn cân với thu nhập hay lịch sử trả nợ, mà là cửa chặn đứng trước tất cả những thứ đó.

Khắc Phục Theo Từng Nhóm Nguyên Nhân Ra Sao

3 nhóm khắc phục dưới đây gom theo thời gian cần để xử lý, nên không đi theo thứ tự 5 nguyên nhân ở trên. Cách gom đó trả lời thẳng câu hỏi bạn nên nộp lại sau một buổi, sau vài tháng, hay nên đổi hẳn sang sản phẩm khác.

Nhóm sửa được trong một buổi

Mở CCCD gắn chip ra, đặt cạnh màn hình, rồi soi lại từng trường một, từ họ tên và ngày sinh cho tới số giấy tờ và địa chỉ thường trú. Lỗi kê khai nằm trọn trong nhóm này.

Ảnh chụp giấy tờ cũng sửa được trong một buổi. Bước định danh đọc dữ liệu trực tiếp từ ảnh, nên một góc bị che hay một vệt lóa từ đèn trần cũng đủ làm bước đó thất bại dù thông tin bạn gõ hoàn toàn đúng. Khi chụp lại:

• Chọn nơi sáng đều.
• Đặt thẻ trên mặt phẳng tối màu.
• Tắt flash.

Sửa xong thì nộp lại một lần. Đừng nộp song song ở nhiều nơi để tăng xác suất, vì đó chính là nguyên nhân bạn vừa đọc ở trên, và cách xử lý cho nó nằm ở nhóm kế tiếp.

Nhóm cần thời gian để dữ liệu cập nhật

Nhóm này bắt đầu bằng một lần tra cứu, không phải bằng một lần nộp. Báo cáo tín dụng cá nhân trên CIC cho biết bạn đang ở nhóm nợ nào, khoản nào đang quá hạn và khoản đó phát sinh ở tổ chức nào, còn mỗi cá nhân thì khai thác miễn phí 1 lần mỗi năm. 

Trả dứt khoản quá hạn rồi giữ chứng từ có ghi ngày. Đó là căn cứ duy nhất nếu sau này dữ liệu hiển thị sai và bạn phải đề nghị điều chỉnh.

Nhưng trả hết không đồng nghĩa với xóa sạch. Theo quy định hiện hành, thông tin tiêu cực về khách hàng vay chỉ được cung cấp trong thời gian tối đa 5 năm kể từ ngày kết thúc thông tin đó. Tần suất các tổ chức gửi dữ liệu về CIC lại do Ngân hàng Nhà nước quy định theo từng nhóm chỉ tiêu, nên báo cáo trên CIC luôn trễ hơn thực tế một nhịp. Tất toán buổi sáng rồi nộp hồ sơ buổi chiều vẫn có thể nhận về một khoản vay bị từ chối.

Dấu vết của những lần nộp dồn cũng nằm trong nhóm cần thời gian này. Không có mốc công bố cho khoảng cách hợp lý giữa hai lần nộp, nhưng thứ tự thì rõ, là sửa xong nguyên nhân thật, chờ dữ liệu cập nhật ít nhất một kỳ báo cáo, rồi nộp đúng một hồ sơ. Nộp thêm trong lúc chờ chỉ làm dày thêm đúng thứ bạn đang đợi nó mờ đi.

Người chưa có dữ liệu tín dụng nào cũng nằm trong nhóm này, chỉ khác chiều. Họ không cần xóa gì, họ cần tạo ra thứ để chấm. Một khoản nhỏ trả đúng hạn là đủ để lần nộp sau có căn cứ.

Nhóm nợ hiện ngay trong báo cáo cá nhân.

Nhóm không sửa được bằng nỗ lực cá nhân

Không có cách nào tác động vào độ tuổi. Chuẩn bị lại hồ sơ, chờ thêm vài tháng hay cải thiện lịch sử trả nợ đều không làm thay đổi con số đó, nên hướng xử lý duy nhất là đổi sang sản phẩm có khung tuổi phù hợp.

Người 18 hay 19 tuổi vẫn nộp được Ứng Tiền hoặc Ví Trả Sau. Ứng Tiền cấp hạn mức 2-6 triệu đồng, kỳ hạn 30-45 ngày, lãi suất từ 60%/năm, tương đương 5%/tháng và tính theo số ngày thực vay, trả một lần vào cuối kỳ. Ví Trả Sau thì dùng để chi tiêu trong app BE, không rút ra tiền mặt, lãi 0% nếu bạn thanh toán đủ sao kê đúng hạn và từ 40%/năm cho phần trả thiếu, còn chuyển sang trả góp thì chịu phí 3,3%/tháng.

Cả hai đều do Cake by VPBank cấp, giống Vay Nhanh. Nhưng so với Vay Nhanh thì cả hai đều đắt hơn hoặc hạn mức thấp hơn, nên chỉ chọn khi khoản vay thực sự cần thiết.

Tách nhóm này ra khỏi hai nhóm trên tiết kiệm cho bạn vài tháng. Không ai nên dành nửa năm cải thiện lịch sử tín dụng cho một hồ sơ mà lịch sử tín dụng chưa bao giờ là vấn đề.

3 Việc Không Nên Làm Sau Khi Bị Từ Chối

Lần bị từ chối hiếm khi là phần tốn kém nhất. Phần tốn kém nằm ở những gì người vay làm trong tuần kế tiếp.

Đừng trả tiền cho dịch vụ nhận xóa nợ xấu hoặc nhận làm đẹp hồ sơ. Dữ liệu trên CIC chỉ đến từ các tổ chức có nghĩa vụ hoặc có thỏa thuận cung cấp thông tin theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, không đến từ dịch vụ bên thứ ba. Tiền trao đi, dữ liệu không đổi.

Cho người lạ mượn CCCD hay đứng tên vay hộ cũng nằm trong nhóm không nên. Nghĩa vụ trả nợ bám theo tên trên hợp đồng tín dụng chứ không bám theo người cầm tiền, nên khi khoản vay đó quá hạn thì nhóm nợ hiện lên hồ sơ của bạn. Người nhờ bạn đứng tên thì không.

Nơi cuối cùng không nên tìm tới là chỗ cho vay không công bố lãi suất và không nêu tên đơn vị cấp tín dụng. Hai điểm thiếu đó đi cùng nhau là đặc điểm chung của cho vay trái phép, và một lần từ chối vẫn rẻ hơn nhiều so với hậu quả của lựa chọn đó.

Bước tiếp theo nên là một lần tra báo cáo tín dụng của chính mình, trước khi là một lần nộp hồ sơ nữa. Bản báo cáo đó trả lời gần hết câu hỏi vì sao hồ sơ vay bị từ chối, và trả lời trước khi bạn để lại thêm một dấu vết tra cứu trong dữ liệu của mình. Khoản vay trong app BE do Cake by VPBank cấp và thẩm định, còn be là nền tảng phân phối, nên điều kiện của từng sản phẩm nằm ở phía tổ chức tín dụng.

Câu Hỏi Thường Gặp

Bị từ chối nhiều lần có bị đưa vào danh sách đen không?

Không có danh sách đen dùng chung giữa các tổ chức tín dụng. Thứ các tổ chức tín dụng cùng đọc là cơ sở dữ liệu thông tin tín dụng quốc gia do CIC quản lý, nơi ghi nhận tình trạng dư nợ, nhóm nợ và lịch sử tra cứu. Kết quả từ chối của riêng một ứng dụng hay một ngân hàng không nằm trong đó.

Đang có một khoản vay chưa trả xong thì nộp hồ sơ mới được không?

Đang có khoản vay chưa trả xong thì vẫn nộp hồ sơ mới được, miễn khoản đó không quá hạn. Dư nợ đang hoạt động và dư nợ quá hạn là hai trạng thái khác nhau, và chỉ trạng thái thứ hai mới đẩy hồ sơ vào diện bị loại. Tổng nghĩa vụ trả nợ hằng tháng của bạn vẫn nằm trong những gì bên cho vay xem xét, nên khoản đang vay càng lớn thì dư địa cho khoản mới càng hẹp.

Hồ sơ bị từ chối rồi thì thông tin cá nhân đã nộp có bị xóa không?

Thông tin cá nhân đã nộp thường không bị xóa sau khi hồ sơ bị từ chối. Bên nhận hồ sơ lưu dữ liệu theo chính sách quyền riêng tư của họ, kể cả khi không phát sinh khoản vay nào. Câu hỏi này đáng hỏi nhất với những ứng dụng không công bố đơn vị cấp tín dụng, vì khi đó bạn không biết ai đang giữ dữ liệu của mình và giữ theo quy định nào.

Người đi làm tự do không có hợp đồng lao động thì có nộp được không?

Người đi làm tự do nộp hồ sơ vay online trong app BE được. Quy trình đăng ký dựa trên CCCD gắn chip và phần thu nhập do bạn tự kê khai, không yêu cầu nộp hợp đồng lao động hay sao kê lương. Điều đó không có nghĩa hồ sơ chắc chắn qua, vì lịch sử tín dụng, độ tuổi và các điều kiện khác của từng sản phẩm vẫn nằm trong phần thẩm định của Cake by VPBank.